Dalgacı Mahmut Şiiri
Orhan Veli Kanık · İlk yayın: Yaprak dergisi, sayi 5, 1949 (tarama kaynagi; ilk yayin olup olmadigi dogrulanmadi) (kaynak: Commons dosya kaydi) · 13 dize
İşim gücüm budur benim,
Gökyüzünü boyarım her sabah,
Hepiniz uykudayken.
Uyanır bakarsınız ki mavi.
Deniz yırtılır kimi zaman,
Bilmezsiniz kim diker;
Ben dikerim.
Dalga geçerim kimi zaman da,
O da benim vazifem;
Bir baş düşünürüm başımda,
Bir mide düşünürüm midemde,
Bir ayak düşünürüm ayağımda,
Ne haltedeceğimi bilemem.
Orhan Veli Kanık 1950 yılında öldüğü için bu eserin özgün metni kamu malıdır. Metin Vikikaynak aktarımından alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansıyla paylaşılır.
Dalgacı Mahmut Şiirinin Açıklaması
Konuşan kişi kendini, dünyanın düzenini gizlice sağlayan biri gibi tanıtır: Herkes uykudayken her sabah gökyüzünü maviye boyar, yırtılan denizi kimse bilmeden kendisi diker. Bu abartılı iddialar şiire masalsı ve esprili bir hava verir. Üçüncü bölümde “Dalga geçerim kimi zaman da” dizesiyle bir söz oyunu yapılır; dalga geçmek hem denizle ilgili bir iş hem de alay etmek, boş vakit geçirmek anlamına gelir. Şiirin sonunda kahraman, başında bir baş, midesinde bir mide, ayağında bir ayak düşündüğünü ama “Ne haltedeceğimi bilemem” dediğini söyler. Böylece büyük görevlerden sıradan bir şaşkınlığa inilir. Adındaki “Dalgacı” sözcüğü de bu şakacı kişiliği tamamlar.
Dalgacı Mahmut Ana Fikri
Kendini gökyüzünü boyayan, denizi diken biri gibi anlatan kahraman, sonunda ne yapacağını bilemeyen sıradan bir insan olduğunu itiraf eder.
Teması
Mizah ve söz oyunu